Verkeersveiligheidsaudit: kleine investering, grote winst voor het onderliggend wegennet

Hoeveel ongelukken zouden we kunnen voorkomen als we verkeersveiligheid al in het ontwerpstadium serieus nemen vóórdat er iets misgaat?

Iedere wegbeheerder wil veilige wegen. Toch komen we in de praktijk vaak pas in actie nadat er iets misgaat: een ongeval, een melding of een klacht. Maar wat als we verkeersveiligheid niet reactief, maar juist proactief aanpakken? De Verkeersveiligheidsaudit (VVA) biedt precies die kans – en zou veel vaker moeten worden ingezet, zeker op het onderliggend wegennet.

– Partnernieuws DTV  (door Hans Godefrooij, Teamleider Verkeersarchitectuur DTV)

Een verkeersveiligheidsaudit is een onafhankelijke toets op de verkeersveiligheid van een ontwerp of bestaande weg. Een onafhankelijke auditor bekijkt met een frisse, specialistische blik of er in het ontwerp onbedoelde risico’s schuilen. Denk aan onduidelijke voorrangsituaties, te krappe boogstralen of een fietsoversteek die net niet logisch ligt. Vaak gaat het om details die op papier klein lijken, maar in de praktijk het verschil kunnen maken tussen een veilige en een risicovolle situatie.

Kleine investering, grote winst

Het mooie is: de investering is bescheiden, zeker in verhouding tot de baten. Een audit kost meestal slechts een fractie van de totale projectkosten, maar kan ongelukken – en daarmee persoonlijk leed én maatschappelijke kosten – helpen voorkomen. Het is de klassieke preventieparadox: het effect is het grootst als het lijkt alsof er niets is gebeurd.

Kansen voor het onderliggend wegennet

Juist op het onderliggend wegennet, waar veel verkeersdeelnemers dagelijks onderweg zijn en waar de variatie aan situaties groot is, ligt een enorme kans. Een inspirerend voorbeeld komt uit de provincie Noord-Brabant. Daar is het uitvoeren van een verkeersveiligheidsaudit verplicht gesteld voor wegbeheerders die subsidie aanvragen voor de realisatie van een doorfietsroute (in Noord-Brabant heten die nog snelfietsroutes). Daarmee laat de provincie zien hoe je verkeersveiligheid structureel kunt verankeren in het ontwerpproces. Die aanpak past perfect bij de ambitie om verkeersveiligheid niet te beschouwen als sluitpost, maar als integraal onderdeel van elke ontwerpbeslissing. Een compliment waard, want zo zorg je dat veiligheid vanaf het begin wordt meegenomen, in plaats van achteraf te moeten repareren.

Ik pleit ervoor dat elke subsidieverstrekker de uitvoering van een verkeersveiligheidsaudit als randvoorwaarde opneemt bij het financieren van infrastructuurprojecten. Zo bouwen we stap voor stap aan een verkeersveilig systeem. Niet door meer regels of handhaving, maar door slimmer te ontwerpen.

Van intentie naar actie

Provincies en andere subsidieverstrekkers spelen hierbij een sleutelrol. Zij kunnen ervoor zorgen dat verkeersveiligheid structureel wordt meegenomen door het uitvoeren van een verkeersveiligheidsaudit als voorwaarde op te nemen bij de toekenning van subsidies. Noord-Brabant laat zien dat dit werkt: met een kleine inspanning vooraf wordt grote winst geboekt in veiligheid en kwaliteit.

Ik denk graag mee met overheden die dit voorbeeld willen volgen. Hoe kun je dit praktisch vormgeven? Hoe borg je de kwaliteit van audits? En hoe maak je het aantrekkelijk voor wegbeheerders om deze stap te zetten?

Want verkeersveiligheid is geen individuele opgave, maar een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Als we samen in beweging komen – wegbeheerders, provincies, ontwerpers en auditors – kunnen we ongelukken voorkomen vóórdat ze gebeuren.
Laten we daarover het gesprek voeren tijdens het Nationaal Verkeerskundecongres.

morenews

Van woningbouw tot autonoom rijden: Duik in het programma van NVC 2026

Het Nationaal Verkeerskundecongres strijkt dit jaar neer in Rotterdam. Als gastheer verwelkomt de Metropoolregio Rotterdam Den Haag verkeerskundig Nederland om gezamenlijk expertise uit te wisselen en innovatieve inzichten te verkennen. Hoe ziet het inhoudelijke programma er dit jaar uit? Om slimme en duurzame verstedelijking te realiseren, is een integrale benadering essentieel, evenals een brede visie… Lees verder ›

Samen aan de slag

‘Ideeën worden beter als je ze deelt’ De MRDH is dit jaar gastheer van het Nationaal Verkeerskundecongres, op 4 en 5 november in Rotterdam. Het thema: Samen aan de slag, om Nederland bereikbaar te houden, op een duurzame manier met respect voor de mens en de omgeving. Dat doen we samen, vertelt Jan Willem Immerzeel,… Lees verder ›

Internationale blik op SUMP’s tijden het pre-precongres

Het NVC begon dit jaar nog eerder dan we gewend zijn. Mede op initiatief van de gastheer en onder leiding van CROW-collega Marco van Burgsteden kwamen tientallen professionals bij elkaar voor het SUMP Mini-symposium om te luisteren naar en praten met Sustainable Urban Mobility Plan (SUMP)-casussen uit Nederland, Duitsland en België. Keulen is vanaf 2022… Lees verder ›